MOBİLYA DÜNYASI

Aracın ömrünü uzatacak öneriler

Araç tamiri gerçekten pahalıya malolabilir. Buradaki önerilere uyarsanız, aracınız daha az zorlanır ve bütçenizi zedeleyecek servis ziyaretlerinden kurtulabilirsiniz.

İmdat, servis faturası! Tamirat kısa bile sürse bazı arızalar, yüzlerce liralık faturalarla sonuçlanabilir. Bu hiç de şaşırtıcı değil, çünkü bazı parçaların fiyatları gerçekten yüksek olabilir.

Ayrıca saatlik işçilik ücretleri de bunlara ekleniyor. Bu sürpriz ziyaretlerin çoğu hem can sıkıcı hem de aslında gereksizdir. Çünkü birçok pahalı tamirattan, çok daha ucuz bakımlar ve maliyetlerle kurtulmak mümkündür. Aracın karşınıza çıkaracağı bazı belirtileri asla hafife almamak da önemlidir.

Çünkü otomobillerdeki arızalar kendi kendine düzelmek yerine daha da kötüleşir. Örneğin frenler gıcırdıyor veya bir kayıştan ses geliyorsa, hemen servise gidilmeli. Çünkü fren sisteminde metalin metale teması durumda, fren disklerinin çöpe atılma vakti gelmiş demektir. Kopan bir V kayışı ise aşırı ısınmaya neden olarakmotorun tamamen hurdaya çıkmasıyla sonuçlanabilir.

Bu nedenle bütçenizi sarsabilecek büyük anzalar çıkmadan önce kontrolleri bizzat yapmanız, şüphelendiğiniz durumlarda ise servisi ziyaret etmeniz en doğru hareket olacaktır. Aşağıdaki 15 öneriyi bizzat kendiniz uygulayabilir, servise gitmeye gerek kalmadan pahalı tamiratların önüne geçebilirsiniz.

Boya koruma
Güneş ışığı, böcek leşleri ve kuş pislikleri her gün boyayı zorlar. Boyanın üstüne sürülen cila katmanı boyayı bu etkilerden korur.
TEHLİKE: Cila kalitesiyle birlikte aracın ikinci el fiyatı da düşer.
YARDIM: Yılda iki veya üç kez cila tazeletin.
ÖNERİ: Karoserde su damlaları oluşuyorsa boya korumanızın iyi durumda olduğunun göstergesidir.

Boya koruma
Otoyolda sık mı seyahat ediyorsunuz? O zaman aracınızın burun kısmını dikkatlice incelemeniz gerekir. Önünüzdeki araçlardan sıçrayan küçük taş parçaları, tampon, çamurluk çıkıntıları ve kaputu zedeler. Piyasadan alınacak saydam bir folyo ile koruma sağlayabilirsiniz.
TEHLİKE: Boyanın ağır hasar aldığı yerde paslanma başlar.
YARDIM: Bir koruyu folyo ile boya korunabilir.

Boşlukların izolasyonu
Aslına bakılırsa modern otomobillerde korozyon koruması iyi durumda olmalı. Ancak yapılan endoskoplu muayeneler, daha iyisinin mümkün olduğunu ortaya koyuyor. Aracınızı gerçekten çok seviyorsanız endoskoplu muayeneye sokmalı, eğer gerekiyorsa ilave koruma yaptırtmalısınız.
TEHLİKE: Boşluklar içeriden dışarı doğru paslanır.
YARDIM: Yağ veya vaks ile ek koruma yaptırabilirsiniz.

Plastik bakım
Güneş ışığı, böcek leşleri ve kuş pislikleri her gün boyayı zorlar. Boyanın üstüne sürülen cila katmanı boyayı bu etkilerden korur.
TEHLİKE: Çevresel etkiler plastiği kırılgan hale getirir. YARDIM: Düzenli şekilde bakım ürünleri kullanılmalı.
ÖNERİ: ” Bir bez sererek ön konsolu güneşten koruyabilirsiniz.

Düzenli temizlik
Otomatik yıkama makinelerine girmeden önce yüksek basınçlı temizleyici ile ön yıkama yapılmalı, çamurluklar gibi gizli köşelerdeki pislikler dikkatlice temizlenmeli.
TEHLİKE: Pislik birikintileri pas mıknatısları gibidir. YARDIM: Kenar ve boşluk kısımları da temizlenmeli.
ÖNERİ: Güçlü bir elektrik süpürgesi ile kenar boşluklarına giren bitki birikintilerini temizleyecektir.

Teknik

Motor yağı kontrolü
Kokpitteki yağ uyarı lambası yanıyorsa çok dikkatli olmalı ve mutlaka yağ eklemelisiniz. Çünkü bu lamba, yağ miktarı minimum seviyenin altına düştüğünde harekete geçer.
TEHLİKE: Eksik yağlama nedeniyle motor hasar görebilir.
YARDIM: 14 günde bir ve uzun yola çıkmadan Önce yağ kontrolü yapın
ÖNERİ:Yağ satıcılarında motor yağları daha ucuz olabilir.

Triger değişimi
Üreticiler triger kayışı değişim periyodunu sadece tavsiye olarak veriyor. Yani daha erken bir sorun olursa tamiratlar garanti kapsamında yapılmıyor. Bunun tek istisnası ise aracın garantisinin devam ediyor olması. Bu nedenle garanti süresi içinde, aracın triger değişim tavsiyelerine harfi harfine uymak şart.
TEHLİKE: Triger kayışı koparsa motor ölebilir.
YARDIM: Servis ziyaretlerinde triger kayışını kontrol ettirtin, değişim periyotlarına mutlaka uyun.

Lastik basıncı kontrolü
Hava kaçıran bir lastiği nasıl anlarsınız? Tecrübeli sürücüler bile yavaş hava kaçıran bir lastiği çok geç olduktan sonra fark edebilir. Basınç eksikliği hızlı otoyol kullanımlarında lastiğin aşırı ısınmasına neden olabilir. Bunun sonucunda ortaya çıkabilecek yanak veya taban aşınmaları ise ölümcül olabilir.

TEHLİKE: Yanaklardaki aşınma lastiği patlatabilir.
YARDIM: 14 günde bir veya uzun yolculuklar öncesinde lastik basınçlarını kontrol edin.
ÖNERİ: Önerilen lastik basıncını 0.3-0.5 bar arasında arttırmak, belirgin bir yakıt tasarrufu sağlar.

Sürüş

Kısa mesafelerden kaçının
Soğuk çalıştırmalarda hem yatak aşınmaları artar hem de yağ yeterli sıcaklığa ulaşmamıştır. Bu durumda su ve yakıt, motor yağına karışır.
TEHLİKE: Motor yağına yakıt ve su karışır.
YARDIM: Yağ değişim periyotlarını kısaltın.
ÖNERİ: Yağ kapağındaki beyaz birikintiler, yağa su karıştığına işaret eder.

Klima kontrolü
Klimalar aslında kapalı sistemler olmasına rağmen yine de kaçaklar oluşabilir: Soğutma gazının yüzde 10 her yıl buharlaşabilir. Ayrıca kurutucu da tıkanabilir. Bu nedenle üç yılda bir değiştirilmelidir.
TEHLİKE: Pahalı kompresör arızaları.
YARDIM: Klimayı 3 yılda bir kontrol ettirin.

Hararete dikkat
Motor soğukken tam gaz verildiğinde aşınmalar birkaç kat artar. Soğutma suyu 90 derece, motor yağı ise 75 derecede olmalı. Motor yağı, ideal ısısına daha geç ulaşır.

Problem: Birçok modern otomobilde yağ ve su hararet göstergesi bulunmuyor.
TEHLİKE: İyi yağlanmayan yataklar, motor aşınmalarını hızlandırır.
YARDIM: ilk birkaç kilometrede yüksek devir çevirmeyin.

Rahat vites değiştirin
Ayağınızı sürekli debriyaj pedalının üzerinde bırakmak, balata aşınmasını hızlandırır. Vites değişimlerinde ses çıkaracak kadar sert hareketler yapanlar da var. Bu durumda baskı, 15 bin km’yi görmeden bitiyor. Ayrıca şanzıman aşınmaları da ciddi oranlarda artıyor.
TEHLİKE: Artan debriyaj ve şanzıman aşınmaları.
YARDIM: Temiz ve zorlamayan hareketler yapın.

Mesafe bırakın
Yeşil yandı, hızlı bir ivmeyle kalkış yaptınız, bir sonraki kırmızı ışığa iyice yaklaştığınızda sertçe frene bastınız. Ve bunu sürekli tekrarlıyorsunuz. Eğer bu şekilde araç kullanıyorsanız hem frenleri hem de tüm motor aksamını zorluyorsunuz demektir.

TEHLİKE: Motor aksamında ve frenlerde hızlı aşınmalar oluşur.
YARDIM: Hızı doğru ayarlamak, viteste gaza basmadan ilerlemek, doğru fren yapmak ve rahatlık, yüzde 30′a varan yakıt tasarrufu sağlar.

Bir gülün kokusunda binbir çare gizli

Hıristiyanlıkta Hz. İsa'yı, İslam'da ise Hz. Muhammed'i temsil etti. Sadece sevginin en önemli simgesi olması değil. Tarihten gelen bir önem bu.

Gül mevsimi geldi. Tomurcuklar açmaya, kokularını saçmaya başladılar bile. Çiçeklerin şahı gülün, diğerleri içinde farklı bir yeri ve önemi vardır.

Çünkü gül, modern tıbba kadar insanlığın şifa ve güzellik kaynağıydı. Eski Yunan mitolojisinde güzellik tanrısının simgesi oldu; Hıristiyanlıkta Hz. İsa'yı, Müslümanlıkta Hz. Muhammed'i temsil etti. Tüm bunları, tam da gül mevsiminde çıkan bir kitaptan öğreniyoruz.

Tıp tarihçisi Prof. Dr. Ayten Altıntaş'ın uzun soluklu araştırmaları sonucunda kaleme aldığı "Gül'ün Tarihte, Tedavide ve Gelenekteki Yeri"ni B'IOTA Vakfı yayınladı. Altıntaş, incelediği yüzlerce tarihi tıp kitaplarında gülle ilgili o kadar çok bilgiye rast gelmiş ki; not tutmaya başlamış. Sonra da bir kitapta toplamış bunları.

Amacını da şöyle anlatıyor: "Uzun yıllar tıpta tedavi edici etkisi sebebiyle kullanılan kokulu gülleri bugünkü tıbba tanıtmak ve tıp tarihindeki serüvenini günümüze taşımak." Güzel kokunun kısa bir tarihçesine de değinilen kitapta gül suyu ve kokusu elde etme yöntemleri detaylı bir şekilde anlatılıyor. Kokuyu şişelere hapsetmeyi keşfeden Zerdüşt rahiplerinin yöntemlerinden, gülü ilaç olarak kullanan İbni Baytar'ın tarifine kadar birçok ilgi çekici bilgiye yer veriliyor. Kitaptaki görseller de içeriği kadar dikkat çekici.
Gülün faydaları

Gül, baş ağrısına ve mide rahatsızlıklarına iyi geliyor: 20. yüzyıla yani modern tıbba kadar gül tedavide ve ilaç yapımında çok yararlanılan bir çiçek. Gül suyu, gül macunu ve gül yağı ayrı ayrı kullanılmış. Güllü ilaç tariflerine tıp kitaplarında çok rastlanıyor. Mesela İbn Sina, gül suyunun ve yağının, serinletici etkisinden dolayı ateşli hastalıkları tedavi ettiğini yazmış. Baş bölgesindeki hastalıklarda ve yüksek ateş durumunda gül suyunun vücuda sürülmesini tavsiye ediyor. Gül yağının müshil olarak kullanılmasını da öneriyor ve "İçince boşaltılması gereken maddeleri boşaltır." yazıyor.
Botanikçi ve doktor İbni Baytar, gül suyunun mide bulantısına iyi geldiğini yazmış. İğrenme, öğürme ve kusmayı dindiriyor, mideyi güçlendiriyor, koklayınca baş ağrısını geçiriyor.
Gül macunu mideye iyi geliyor, hazmı kolaylaştırıyor. Balgamı söktüğü, ciğere kuvvet verdiği tıp kitaplarında sık yazılmış. Gül macunlarının en bilineni gülbeşeker ve gülengübin eskiden gece yatmadan önce veya yemek sırasında alınıyormuş.
Gül suyu yaşam kuvveti veriyor: İbni Baytar'a göre gül suyu aklı, beyni kuvvetlendiriyor ve duyuları keskinleştiriyor, yaşam kuvvetini artırıyor. Heyecandan dolayı aşırı kalp atışına da yararlı olduğu saptanmış.
Ruhsal hastalıkları, tedavisinde gül kullanılmış. 15. yüzyılda yazılmış önemli bir tıp kitabı olan Kamaliye'de 'teninun kokusu dayim gül kokusı gibi olması için' denilerek, bir çeşit pudra tarifi veriliyor: Kuru gül yaprakları havanda dövülüp toz haline getirilir ve hamamdan çıkınca, daha beden ıslak iken boyna, göğse ve koltuk altlarına sürülür. Böylece güzel gül kokusu tekrar yıkanıncaya kadar vücuttan çıkmaz. Altıntaş'a göre bu formülün verilme sebebi ruhu tedavi etmek. Açıklaması da şöyle: "Bu koku ruhaniyeti kuvvetlendirir ve kalbi pek safi eyler."
Bayılana, daralana gül suyu ferahlık veriyor: Şimdi baygınlık geçirene kolonya dökülüyor ya, bu alışkanlık aslında gül suyundan geliyor. Eskiden bayılan hastalara gül suyu dökülürmüş. 30-40 yıldır kolonya kullanılıyor. Gül suyunun, ruh kararması anlamına gelen 'yürek kabarması'na da iyi geldiği yine bu kaynaklarda yer alıyor.
Gül suyu, boğaz ve kulak ağrılarını gideriyor.
Göz hastalıklarını tedavi ediyor. Göz kızarıklıkları, göz ağrıları için kullanılıyor.
Cilt hastalıkları için de gül kullanılmış. Dinaveri'nin Kitabü'n-Nebat kitabından: "Gülü kurutup uylukta ve kasıkta çıkan çıbana koysalar fayda eder, eğer yenmiş derin çıbanlara vursalar et bitirir."
Sivilceleri iyileştiriyor: Ediye-yi Müfrede tıp kitabında da kurutulmuş gülün sivilcelere iyi geldiği yazıyor.
Gül suyundan bebek maması: Eskiler gül suyundan bebekler için mama hazırlamış. Doktor Eşref bin Muhamed tarafından 15. yüzyılda yazılan tıp kitabı "Haza'inü's-Saa'dat"ta çocukların sağlığını korumak için mamalarını gül suyu ile hazırlamaları tavsiye ediliyor.
Gül yağı: Osmanlı hekimlerinin 'mübarek yağ' veya 'iksir gibi faydalı yağ' olarak tanımladığı gül yağı bugün kullandığımız gül esansı değil. Eski tıpta kullanılan gül yağı, güllerin uygun bir sıvı yağ içinde bırakılarak (zeytinyağı, bademyağı, susam yağı) özünün bu yağa çıkmasıyla elde ediliyor.

Çiçekler, meyveler, kabuklar, kökler gibi yararlı olduğu düşünülen her bitkiden bu şekilde yağ yapılıyor. Bunun için kitaplarda şöyle formüller var: "4 ölçü susam yağıyla 1 ölçü gül yaprağını şişe içine koyarlar. 20 gün güneşte bırakırlar, sonra süzüp kullanırlar."

ORDU - PERŞEMBE

RİZE - DEREPAZARI

GİRESUN - KEŞAP

SAKARYA - KARASU